تبلیغات
اصفهان نما - نمدمالی
پیش شماره های اصفهان
تقویم نمایشگاه اصفهان
14 مکان محبوب توریست ها
    
            
    
        نمد  محصولی از  پشم یا موی  شتر ، بز یا گوسفند است که بدون تار و پود در هم آمیخته می شود. هنرمند نمدمال در گذر تاریخ، با دست‌های پرتوان خود پشم حیوانات دست‌آموز را با دست مالیده و به آن جانی دوباره بخشیده است تا زیرانداز یا پوششی برای همنوعان خود سازد...    

نمد بنا به سفارش مشتری، به شکل‌ها و در کاربری های گوناگون مالیده می‌شود. شیوهٔ نمدمالی و تهیهٔ نمد از زمان‌های دور تاکنون تغییر نکرده و در روستاهای نقاط مختلف ایران، بنا به شرایط اقلیمی، تقریباً یکسان است.نمد زیراندازی است که عمری به قدمت تاریخ دارد و نمدمالی یکی از کهن‌ترین صنایع دستی ایران و جهان به‌شمار می‌رود. قدیمی‌ترین نمد موجود که در یکی از موزه‌های ژاپن نگهداری می‌شود، متعلق به سه هزار سال قبل است.درحال حاضر این رشته از صنایع دستی در خمینی شهر و سمیرم از توابع استان اصفهان اجرا می شود.
 واقعیت‌های تاریخی دلالت دارد بر اینکه حدود ۲۳۰۰ سال پیش از میلاد تولید زیرا انداز، و سپرهائی از جنس نمد در چین رواج داشته و لوحه‌ای که ”سر اورل اشتاین“ در ناحیهٔ لولان (منتهی‌الیه جنوب شرقی ایران) کشف کرده و حاوی فهرست کالاهای داد و ستد شده میان هندوستان و کشورهای دیگر است، اشاراتی نیز به نمد دارد.



 ابزار کار و شیوهٔ تولید:  ابزار کار نمدمالی بسیار ساده و محدود به کمان حلاجی، وسیله‌ای چوبی و پنجه‌مانند (موسوم به پنجک) و قطعه‌ای حصیر به ابعاد نمد مورد نیاز می‌باشد و مادهٔ آن آب و صابون نیز به‌عنوان مادهٔ کمکی استفاده به عمل می‌آید و نحوهٔ تولید به این‌صورت است که بعد از حلاجی پشم توسط کمان، پشم شیت شده بر روی صفحهٔ حصیری که به قالب موسوم است گسترده می‌شود و با استفاده از پنجک هموار می‌گردد ؛ سپس محلول آب و صابون را بر روی پشم‌ها ریخته و بعد از گستردن یک تکه گونی یا کرباس بر روی پشم‌ها قالب را لوله کرده و طنابی به دور آن می‌پیچند. آنگاه قالب را بر روی زمین قرار داده و حدود یک‌ساعت با پا به مالش دادن آن می‌پردازند، گاهی در این مرحله ممکن است نمدمال از همکاری افراد دیگر نیز برای سرعت بخشیدن به‌کار تولید استفاده نماید. علاوه بر پا گروهی از نمدمالان از ساعد دست و در حالت خمیده و افتاده روی لوله کار به مالیدن نمد می پردازند.
روش کار:
در ابتدای کار، پشم را با ترکه‌های نازک چوب می‌زنند تا الیاف آن کاملاً از یکدیگر باز شود. سپس آن را با کمان حلاجی می‌زنند تا الیاف پشم از یکدیگر جدا و حلاجی شود. بعد از این مرحله قالب نمد را در کف کارگاه پهن می‌کنند. در این هنگام، نمد آمادهٔ نقش‌پردازی و مالیدن است. برای مالیدن نمد، ابتدا نمدمال مطابق نقشهٔ ذهنی فتیلهٔ پشم‌های رنگی را روی حصیری که در کف قالب پهن کرده است، قرار می‌دهد و پشم بی‌رنگ یا به رنگ دلخواه را با کمک پنجه، بر روی فتیله‌های رنگی پشم می‌ریزد تا به قدر لازم ضخامت پیدا کند. سپس مقداری آب جوش روی پشم‌ها می‌پاشند تا کاملاً مرطوب شود.  برای این‌کار در نقاط مختلف از آب جوش خالص و یا آب جوش همراه با صابون استفاده می‌شود.  پس از این مرحله، با پا، پشم لوله شده را به جلو و عقب روی زمین حرکت داده  و به اصطلاح نمد را ورز می‌دهند. علاوه بر پا گروهی از نمدمالان در این مرحله  از ساعد دست و در حالت خمیده و افتاده روی لوله کار، به مالیدن نمد می پردازند. این کار آنقدر ادامه می‌یابد تا پشم کاملاً خود را بگیرد و در داخل قالب جا بیفتد. پس از آن که پشم به‌خوبی جابه‌جا شد، قالب را لوله می‌کنند و طنابی به‌دور آن می‌پیچند و تعدادی نمدمال با روش مخصوص آن را لگدمال می‌کنند. پس از آن که در مرحلهٔ اول نمد بدین روش مالیده شد، آن را باز می‌کنند و کمی رطوبت می‌دهند و دوباره در داخل قالب لوله می‌کنند. این بار کار مالیدن را با ساعد دست به شیوهٔ مرحله اول ادامه می‌دهند.  شرایط کار در کارگاه نمد مالی بسیار سخت است و پس از گذشت زمانی متمادی، نمدمال دچار عوارضی چون بیماری‌های مفصلی خواهد شد. به‌همین دلیل امروزه نمدمالان رغبت کمتری برای ادامهٔ کار از خود نشان می‌دهند.  پس از خاتمهٔ کار نمد که تشخیص آن بر عهدهٔ استادکار است، روی نمد را با سریش یا نشاسته به اندازهٔ مختصری لعاب (آهار) می‌دهند و از قالب خارج می‌کنند و در هوای آزاد می‌گذارند تا خشک شود. سپس آن را سنگ می‌زنند (اتو می‌کشند) و آمادهٔ بهره‌برداری یا فروش می‌کنند.




تبلیغات
خبرنامه

اگر از این مطلب خوشتان آمد،رایانامه خود را ثبت کنید و از این پس تمام مطالب اصفهان نما در رایانامه خود دریافت کنید!

کلمات کلیدی اصفهان ، صنایع دستی ، صنایع دستی اصفهان ، پالاپال ، پالاپال اصفهان ، نمد مالی ، نمد مالی اصفهان ،
موضوعات مرتبط
  • صنایع دستی
  • ارسال نظر
     
    لبخندناراحتچشمک
    نیشخندبغلسوال
    قلبخجالتزبان
    ماچتعجبعصبانی
    عینکشیطانگریه
    خندهقهقههخداحافظ
    سبزقهرهورا
    دستگلتفکر
    نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.
    نظرسنجی
    » به نظر شما کدام پروژه در حال ساخت برای اصفهان مفیدتر است؟